Zmieniająca się liczba pytań może budzić niepokój, jednak eksperci uspokajają.
„CKE co roku zaskakuje, uczniowie w latach 2026–2028 wylosują na maturze jedno z puli 76 pytań jawnych. Matura ustna może stresować, ale tak naprawdę nie ma większych powodów do obaw, bo według oficjalnych danych państwowych ponad 99% uczniów zdaje matury ustne” – podkreśla Grzegorz Skwierczyński, maturzysta z 2018 roku i twórca portalu setkazpolaka – edukacyjnego projektu oferującego notatki, opracowania pytań jawnych oraz kursy przygotowujące do egzaminów maturalnych.
Ile będzie pytań jawnych w 2026?
- Pytania jawne matura 2024 (110 pytań)
- Pytania jawne matura 2025 (68 pytań)
- Pytania jawne matura 2026, 2027 i 2028 (76 pytań)
Adam Mickiewicz, Dziady część III (pytania jawne)
- Losy młodzieży polskiej pod zaborami. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Mesjanizm jako romantyczna idea poświęcenia. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Postawy społeczeństwa polskiego wobec zaborcy. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Różne postawy człowieka wobec Boga. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Jakie prawdy o człowieku ujawniają jego sny albo widzenia? Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- W jakim celu twórca nawiązuje do motywów biblijnych? Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Walka dobra ze złem o duszę ludzką. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Czym dla człowieka może być wolność? Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Motyw samotności. Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Bolesław Prus, Lalka (pytania jawne)
- Miłość – siła destrukcyjna czy motywująca do działania? Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Praca jako pasja człowieka. Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Jaką rolę w relacjach międzyludzkich odgrywają majątek i pochodzenie? Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Konfrontacja marzeń z rzeczywistością. Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Miasto – przestrzeń przyjazna czy wroga człowiekowi? Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Czym dla człowieka mogą być wspomnienia? Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Stanisław Wyspiański, Wesele (pytania jawne)
- Co utrudnia porozumienie między przedstawicielami różnych grup społecznych? Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Rola chłopów i inteligencji w sprawie niepodległościowej. Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Sen o Polsce czy sąd nad Polską? Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Symboliczne znaczenie widm i zjaw. Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Motyw tańca. Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Stefan Żeromski, Przedwiośnie
- Jakie znaczenie ma tytuł dla odczytania sensu utworu? Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Wojna i rewolucja jako źródła doświadczeń człowieka. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Różne wizje odbudowy Polski po odzyskaniu niepodległości. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Młodość jako czas kształtowania własnej tożsamości. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Rola autorytetu w życiu człowieka. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
- Utopijny i realny obraz rzeczywistości. Omów zagadnienie na podstawie Przedwiośnia Stefana Żeromskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Jak nauczyć się na maturę ustną z polskiego?
1. Ogarnij pewniaki, czyli opracowane pytania jawne
Nie ma sensu wyważać już otwartych drzwi. CKE podało listę, więc Twoim pierwszym krokiem powinno być przygotowanie przykładów z obowiązkowych lektur oraz dodatkowych kontesktów.
Wykorzystaj rzetelne źródła (np. stronę setkazpolaka), gdzie znajdziesz opracowane pytania jawne – to oszczędzi Ci mnóstwo czasu na szukaniu motywów i kontekstów na własną rękę.
2. Gadaj do siebie (nawet jeśli czujesz się dziwnie)
- Lustro to Twój kumpel – mów do niego. Zobaczysz swoją mimikę i opanujesz nerwowe ruchy rąk.
- Dyktafon w telefonie – nagraj swoją wypowiedź, a potem jej odsłuchaj. Tak, na początku brzmienie własnego głosu boli, ale to najlepszy sposób, by wyłapać „eee”, „yyy” i powtórzenia.
3. Zbuduj solidny szkielet wypowiedzi (W-R-Z)
Twoja wypowiedź nie może być chaotycznym strumieniem świadomości. Trzymaj się prostego schematu:
- Wstęp – zdefiniuj problem z pytania (o czym w ogóle mówimy?).
- Rozwinięcie – przynajmniej dwa konkretne argumenty (jeden z lektury, drugi jako dodatkowy).
- Zakończenie – podsumowanie, czyli „kropka nad i”.
4. Kontekst to Twój „as w rękawie”
Nie streszczaj lektury – komisja ją zna. Pokaż, że myślisz szerzej. Jeśli mówisz o Lalce, wspomnij o epoce (pozytywizm) albo o historii (powstanie styczniowe). To za to dostaje się najwyższe punkty.
5. Zrób „próbę generalną” dla widowni
Poproś mamę, tatę, rodzeństwo albo znajomego, żeby usiedli naprzeciwko Ciebie. Niech udają surową komisję. Najważniejsza część? Niech po Twoim wystąpieniu zadadzą Ci dwa dowolne pytania. To nauczy Cię szybkiego kojarzenia faktów pod presją.
6. 15 minut przygotowania to czas na mapę, nie na powieść
Na egzaminie dostaniesz kartkę i kwadrans na przygotowanie. Nie pisz pełnych zdań. Jeśli zaczniesz pisać wypracowanie, nie zdążysz, a potem będziesz czytać z kartki, co wygląda słabo. Zapisz tylko:
- Tezę.
- Hasła-klucze do argumentów.
- Tytuły tekstów, do których się odwołasz.
7. Mowa ciała i pewność siebie
Nawet jeśli w środku panikujesz, nie pokazuj tego.
- Utrzymuj kontakt wzrokowy (nie patrz w sufit ani w podłogę).
- Uśmiechnij się na wejściu – egzaminatorzy to też ludzie i zazwyczaj chcą, żebyś zdał.
- Ubierz się schludnie, ale tak, żebyś nie czuł się jak w przebraniu. Komfort fizyczny przekłada się na komfort psychiczny.